Ағылшын тіліндегі THE және A артикльдерінің толық талдауы. Неліктен олар орыс тілділер мен қазақстандықтар үшін қиын?
Ағылшын тіліндегі артикльдер — орыс тілді оқушылар үшін грамматиканың ең күрделі тақырыптарының бірі. Орыс және қазақ тілдерінде артикльдер мүлде жоқ, сондықтан ми олардың логикасын бірден қабылдай алмайды. Бірақ бірге талдап көрсек, бәрі ойлағандай қиын емес екенін түсінесіз!
Неліктен қазақстандықтар артикльдерді шатастырады?
Орыс және қазақ тілдерінде артикльдер жоқ. Сондықтан Қазақстандағы оқушылар үшін бұл ең үлкен қиындықтардың бірі. Сіз орысша немесе қазақша сөйлегенде жай ғана “мысық” немесе “ит” дейсіз — белгілі ме, белгісіз бе деп ойланбайсыз.
Ал ағылшын тілінде әр жолы шешім қабылдау керек:
Бұл белгілі ме, әлде жаңа зат па?
Бұл көптің бірі ме, әлде бірегей нәрсе ме?
Бұл жалпы мағына ма, әлде нақты жағдай ма?
Сондықтан қазақстандық оқушылар жиі:
Артикльдерді артық қолданады (“I like the music” орнына “I like music”)
Белгілі заттардың алдында артикльді ұмытып кетеді (“I saw dog” орнына “I saw the dog”)
“A” мен “the”-ді шатастырады
Жақсы жаңалық: дәл осы себептен сіз артикльдерді тез меңгере аласыз — тек логиканы түсіну мен тәжірибе қажет.
Артикльдер деген не?
Артикльдер — зат есімнің алдында келетін шағын сөздер. Олар мынаны көрсетеді:
Сөз тыңдаушыға таныс па?
“I saw a cat.” (жаңа, бірінші рет айтылып тұр)
“The cat was orange.” (енді ол белгілі)
Жалпы мағына ма, әлде нақты ма?
THE — анықтауыш артикль
Қашан қолданамыз?
1. Белгілі зат туралы айтқанда
“I have a dog and a cat. The dog is brown.”
“I bought a book. The book is interesting.”
2. Бірегей нәрселер
“The sun”, “The Earth”, “The President of Kazakhstan”
3. Ең жоғарғы дәреже
“The richest man in the world”
“The longest river in Kazakhstan”
4. Жалпы қабылданған тіркестер
“Play the piano”
“Go to the doctor”
Ескерту:
Kazakhstan, France, Moscow — артикльсіз
Бірақ: The United States, The Netherlands, The United Kingdom
A / AN — белгісіз артикль
Қашан қолданамыз?
1. Алғаш рет айтқанда
“I saw a cat. The cat was orange.”
2. Дауысты дыбыстар алдында (дыбысқа байланысты!)
“An apple”
“An hour”
“A university”
3. Мамандықтар мен ұлттар
“She is a teacher”
“He is a German”
“I am a student”
Артикльсіз (Zero article)
Қашан қолданбаймыз?
1. Көпше түрде жалпы мағынада
“Cats are independent”
2. Саналмайтын заттар
“Water is important”
“Information is power”
3. Пәндер мен елдер
“I study chemistry”
“He lives in Kazakhstan”
Қазақ оқушыларының жиі қателері
1. Артық қолдану
❌ “The life is difficult”
✓ “Life is difficult”
2. Есімдермен қолдану
❌ “The John”
✓ “John”
3. “The”-ді ұмыту
❌ “This is a first time”
✓ “This is the first time”
Лайфхак
Өзіңізге үш сұрақ қойыңыз:
Бұл белгілі ме? → the
Бұл бірінші рет айтылып тұр ма? → a/an
Бұл жалпы мағына ма? → артикль жоқ
Жаттығу
Артикльді қойыңыз:
- I have ___ cat. ___ cat is orange.
- ___ sun rises in ___ east.
- She is ___ teacher
- I like ___ music
- ___ water is important for ___ health
- He went to ___ university
- The President of Kazakhstan lives in Astana
- I study ___ chemistry and ___ physics
Жауаптар:
- a, The
- The, the
- a
- —
- —, —
- a
- —
- —, —
Қорытынды
Артикльдер — тәжірибемен келетін дағды. Көбірек оқу, тыңдау және практика жасау арқылы сіз автоматты түрде дұрыс қолдана бастайсыз.
Ең тиімді әдіс — тәжірибелі мұғаліммен тұрақты түрде оқу.
✓ Офлайн сабақтар: Қостанай, Екібастұз, Рудный, Ақтөбе, Павлодар, Астана, Алматы
✓ Онлайн сабақтар барлық жастағылар үшін
✓ Тегін пробный сабақ 🚀
